Nie wiem nic. Jest wokoło ten rzeczy niepokój,

który rzeki przesyca i morza obłoków,

który jest sam przez siebie, a ja ponad którym

jestem jak smutne dziecko przenoszące góry.



I nie wiesz nic, i możesz ręce jeszcze

zanurzyć w płynności rzeczy i rzeczy niepokój.

Bo jest w tym jak w tworzeniu z marmuru drzew żywych

(które się same ciosają pod ręką)

coś jak nieuchwycenie w locie złotej grzywy,

jak opadanie - smutne i jak ziemia - piękne.

Jak ziemia, bo ta w trwodze najdalszej wywoła

- i w grobach - jakąś smukłość anielską kościoła.

Więc idź, chociażbyś wiedział, że zmierzasz do grobu,

bo nie w tobie jest trwoga, ale ty przez trwogę.

Bo to nie żądzą wzrasta, ale zapatrzeniem,

jak wierzby, które rosnąc w wodzie, rosną - cieniem.



Wtedy ziemia się skurczy, aż za wąska stopom

będzie chmura - na przekór arkom i potopom.



Tylko ludzie znad trawy - jak krowy - spojrzenie

zwrócą w niepokój rzeczy, w to, co zapatrzenie,

i przez swoją osobowość, w to, co gromem śniło,

powiedzą nierozważnie i osobno: miłość.



12 XII 41 r.


O, dziecko smutne, o ty zagubiony

w żalu najczystszym za wrót niedomknięciem,

którędy by duch przewiał natchnionym cyklonem

i wiarę święcił.



Ty gdzie odjeżdżasz, coś aniołów widział

w ludziach znużonych, co szli nad strumieniem,

i juz odbicia ich ujrazałeś światłem,

gdy były cieniem?



Gdzie chciałeś wyczuć pod dłonią kształt lawy,

która by w gemmy zastygła zwycięstw?

Czy gdzie sie bunt nie z ognia, a z małości stawał,

a z pieśni - wyciem?



Czy gdzie się wolność stawała skuwaniem

w imię powstałych, którzy kładli nowe spadli jak głowy?



Czyś ty nie widział, że w słabości wokół

nikt nie dopatrzył do końca przeznaczeń

i że za mały, by stanąć na cokół

wojownik płacze?



A wiesz, że mędrców i magów spełnienia

to niebo było czynione przez człeka,

by trwał dla celu, szedł, jak idzie-cieniem,

czekał, jak czeka!



I wiesz, co miłość - jeśli tylko sobie?

co znaczy przemoc, jeśli tylko zemstą

za krzywdy, których nie wydrze i spowiedź,

aż staną klęską?



O, dziecko smutne, ty nie dopełnione

człowiekiem - jakby nie spełnione życiem.

Cóż to rzeźbienie, jeśli tylko w marmur

marmuru ryciem?



Cóz to pod snami jak pod palcem czułym

znajdziesz, gdyś człowiek przez ciało i ruchy,

kiedy cię smutkiem w kamieniu wykuły

najczystsze duchy?



Nie płacz i pojmij prawo, które mija

i pojmij sen, a tając pojmowanie, uczyń

żywy grom w głazie jak ręka niczyja,

co żyjąc - uczy.



21. III. 1942r